طبق تبصره (الحاقی ۱۹/۸/۱۳۸۱) زن نیز می تواند با وجود شرایط مقرر در موارد ۱۱۳۰،۱۱۲۹،۱۱۱۹ این قانون از دادگاه تقاضای طلاق نماید.بر اساس ماده ۱۱۴۶ طلاق به درخواست زوجه، طلاق خلع نام دارد که زن به واسطه کراهتی که از شوهر خود دارد، در مقابل مالی که به شوهر می دهد، طلاق بگیرد اعم از این که مال مزبور عین مهر یا معادل آن و یا بیشتر و یا کمتر از مهریه باشد.به دلیل پیچیده بودن جریان طلاق به درخواست زن، بهتر است قبل از هر اقدامی جهت طلاق با وکیل طلاق مشاوره نمایید.
موارد طلاق به درخواست زن:
۱- استنکاف از دادن نفقه ماده ۱۱۲۹ قانون مدنی:
در صورت استنکاف شوهر از دادن نفقه و عدم امکان اجرای حکم محکمه و الزام او به دادن نفقه، زن می تواند برای طلاق به حاکم رجوع کند و حاکم شوهر را اجبار به طلاق می نماید. همچنین است در صورت عجز شوهر از دادن نفقه.
۲- موارد عسر و حرج ماده ۱۱۳۰ قانون مدنی:
در صورتی که دوام زوجیت موجب عسر و حرج زوجه باشد، وی می تواند به حاکم شرع مراجعه و تقاضای طلاق کند. چنان چه عسر و حرج مذکور در محکمه ثابت شود، دادگاه می تواند زوج را اجبار به طلاق نماید و در صورتی که اجبار میسر نباشد زوجه به اذن حاکم شرع طلاق داده می شود.
تبصره: عسر و حرج موضوع این ماده عبارت است از به وجود آمدن وضعیتی که ادامه زندگی را برای زوجه با مشقت همراه ساخته و تحمل آن مشکل باشد.
۳- استفاده از وکالت در طلاق به استناد شروط ضمن عقد مندرج در سند نکاحیه.
۴- استفاده از وکالت در طلاق به استناد شروطی که زن و شوهر ضمن عقد ازدواج خود امضا می کنند :
کامل بودن اختیارات زن در متن وکالتنامه مربوط به حق طلاق، جهت اقدام زن برای طلاق بسیار اهمیت دارد جهت تسریع در انجام امر طلاق که بهتر است در این باب از وکیل طلاق راهنمایی بخواهید.
موارد و مصادیق عسر و حرج
۱- ترک زندگی خانوادگی توسط زوج حداقل به مدت شش ماه متوالی و یا نه ماه متناوب در مدت یک سال بدون عذر موجه.
۲- اعتیاد زوج به یکی از انواع مواد مخدر و یا ابتلا وی به مشروبات الکلی که به اساس زندگی خانوادگی خلل وارد آورد و امتناع یا عدم امکان الزام وی به ترک آن در مدتی که به تشخیص پزشک برای ترک اعتیاد لازم بوده است.
۳- محکومیت قطعی زوج به حبس پنج سال یا بیشتر.
۴- ضرب و شتم یا هرگونه سوءرفتار مستمر زوج که عرفاً با توجه به وضعیت زوجه قابل تحمل نباشد.
۵- ابتلای زوج به بیماری های صعب العلاج روانی یا ساری یا هر عارضه صعب العلاج دیگری که زندگی مشترک را مختل نماید.
موارد مندرج در این ماده مانع از آن نیست که دادگاه در سایر مواردی که عسر و حرج زن در دادگاه احراز شود، حکم طلاق صادر نماید.
مواد قانونی قابل استناد در طلاق به درخواست زوجه
ماده ۱۱۱۹
قانونی مدنی طرفین عقد ازدواج می توانند هر شرطی که مخالف با مقتضای عقد مزبور نباشد در ضمن عقد ازدواج یا عقد لازم دیگر بنمایند: مثل این که شرط شود هرگاه شوهر زن دیگر بگیرد یا در مدت معینی غایب شود یا ترک انفاق نماید یا بر علیه حیات زن سوءقصد یا سوءرفتاری نماید که زندگانی آنها با یکدیگر غیرقابل تحمل شود، زن وکیل و وکیل در توکیل باشد که پس از اثبات تحقق شرط در محکمه و صدور حکم نهایی خود را مطلقه سازد.
بنابراین زوجه می تواند به استناد مواردی که طبق قانون یا بر اساس شروط مندرج در سند نکاحیه، حق مراجعه برای الزام زوج به طلاق یا استفاده از وکالت در طلاق خود را دارد، از دادگاه تقاضای صدور حکم الزام به طلاق یا احراز شرایط اعلام وکالت در طلاق را نماید.
ماده ۲۶
قانون حمایت خانواده می گوید در صورتی که طلاق، توافقی یا به درخواست زوج باشد، دادگاه به صدور گواهی عدم امکان سازش، اقدام و اگر به درخواست زوجه باشد، حسب مورد، مطابق قانون به صدور حکم الزام زوج به طلاق یا احراز شرایط اعمال وکالت در طلاق مبادرت می کند.
بنابراین زوجه باید طبق دادخواستی تقاضای صدور حکم الزام زوج به طلاق یا اعمال وکالت در طلاق را از دادگاه درخواست کند در این نوع طلاق هم دادگاه موضوع را به داوری ارجاع می دهد. از آنجایی که طلاق از حقوق مرد بوده و زن صرفاً بر اساس مقررات می تواند از دادگاه تقاضای طلاق یا احراز شرایط اعمال وکالت در طلاق نماید، لذا برای اثبات وقوع موارد فوق مثل عسر و حرج، غیبت و… باید استشهادیه یا گواهی پزشکی قانون مبنی بر ضرب و شتم توسط زوج، گواهی پلیس مبنی بر آزار و اذیت زوجه و… به دادگاه ارائه نماید.
معمولاً در این نوع طلاق به جهت خلع بودن آن، زن اقدام به بذل مالی به شوهر می نماید که این مال می تواند عین مهریه یا معادل آن یا بیشتر یا کمتر باشد. پس از ثبت دادخواست به دادگاه اقدام به ارجاع امر به داوری می کنند. در صورت احراز شرایط توسط دادگاه، دادگاه مبادرت به صدور حکم طلاق می نماید که حکم صادره قابل تجدیدنظرخواهی و فرجام و مهلت آن شش ماه پس از قطعی شدن حکم صادره یا ابلاغ رأی قطعی می باشد. پس از آن زوجه می تواند با مراجعه به دفترخانه طلاق، اقدام به مطلقه نمودن خود نماید.
